Performatieve ruimte en nabijheid

In de interieurarchitectuur is er een groeiende interesse voor de performatieve aspecten van het interieur, dat wil zeggen voor de wijze waarop gerealiseerde ontwerpen ingrijpen op het sociale gebeuren. De interieurarchitect kan vergeleken worden met een regisseur. Beide professionals werken achter de scene en regisseren acties, zonder het effect ervan helemaal in de hand te hebben. Terwijl de visie van de regisseur gestalte krijgt in dialoog met acteurs, krijgt die van de interieurarchitect gestalte via het tekenen en het maken en in directe kritische dialoog met de fysieke, sociale en culturele omgeving.
De thematische lijn Perfomatieve Ruimte & Nabijheid verkent het interieur vanuit dit perspectief. Ze koppelt dit met een doorgedreven interesse in en bevraging van het sociale engagement van de interieurarchitect. Hij/Zij werkt achter de scene maar is ook van nabij betrokken bij de dagelijkse omgeving waarin geopereerd wordt. Hoe kan het eigene van zijn/haar persoonlijke leefomgeving ontwerpmatig ingezet worden om de maatschappelijke betekenis van het project te versterken?

 

Het atelier vertrekt vanuit een uitgesproken ontwerpmatige methodiek. Centraal staat de performativiteit van interieurarchitectuur en bij uitbreiding van de interieurarchitect: Wat het ontwerp concreet doet of teweegbrengt in de alledaagse realiteit en hoe de interieurarchitect zich in dit proces inschakelt, als een ‘agent of change’. We sluiten hiermee nauw aan bij het hedendaagse en verfrissende debat rond Architectural Agency dat bij uitstek ook relevant is voor de toekomstige interieurarchitect, die toenemend uitdagende projecten uitzet in een complexe publieke wereld.

Het atelier vertrekt ook altijd vanuit de persoonlijke leefwereld van de student, van fascinaties en reële ervaringen dicht bij. Dit bedoelen we met ‘nabijheid’, het tweede lid van de dubbelterm Performatieve Ruimte & Nabijheid. Vanuit nabije verkenningen langsheen een experimenteel-ontwerpmatig traject regisseer en construeer je een performatieve ruimtelijkheid die een relevant verschil maakt.

Elk jaar werkt het atelier rond een bepaald thema. De afgelopen jaren was dat achtereenvolgens: folklore, generaties, zondagsschilders (lees: gepassioneerde amateurs, in welke ‘discipline’ dan ook) en heimat/heimwee. De thema’s zijn altijd geworteld in het nabije alledaagse, in de directe omgeving of in een recent verleden van de student, en vaak in dingen waar ontwerpers (te) weinig oog voor hebben. Het atelier gelooft dat er in dergelijke thema’s een potentieel huist om een echt publiek aan te spreken.

Elke student krijgt de kans om zelf op zoek gaan naar een manier om een reëel publiek te mobiliseren in relatie tot het thema. Toch zijn er een aantal constanten. Het belangrijkste kenmerk van het atelier is dat het ontwerpmatig is. Juist door te ontwerpen doe je als student aan onderzoek. Juist door te ontwerpen leer je het thema beter kennen en beheersen. En zo kan je uiteindelijk zelf een laag toevoegen aan het gekozen thema.

Het ontwerpmatige karakter van het atelier overstijgt wat doorgaans als ontwerpen gedacht wordt, waarin steeds een zekere afstandelijkheid lijkt ingebouwd te zitten. Dit atelier wil een werkelijk atelier zijn waar het progressief werken op schaal 1-op-1 de werkwijze is. De grote schaal dwingt je naast het creëren van een werkelijke en voelbare ervaring ook om in confrontatie te gaan met het aspect ‘materialiteit’. De 1-op-1 schaal zorgt er ook voor dat je ontwerp overeind kan blijven in de publieke ruimte. Het atelier vraagt immers om publieke acties, in de ruimste betekenis. Met behulp van een 1-op-1 installatie of ruimtelijke actie ga je in dialoog met een publiek, in de publieke ruimte.

Als begeleiders laten we jullie – masterstudenten tenslotte – vrij om te werken volgens de eigen interesses, capaciteiten en aan de hand van zelf gekozen media. Voor zowel de ontwerpmatige, de bouwtechnische als de theoretische aspecten van het traject krijgen jullie begeleiding op maat. De uiteindelijke resultaten van het atelier liggen waarschijnlijk ver uit elkaar: meubels, installaties, interieurs, performances, objecten, publieke interventies, sociale acties en events, er is veel mogelijk.

Afbeelding:Lien Van Der Jeught, Performatieve Ruimte & Nabijheid 2015-2016

Zie ECTS-fiche


No results found